Obezite sessizce yayılıyor! ‘Mesele yalnızca kilo değil, toplum sağlığı’

Dünya genelinde yüz milyonlarca insanın bu durumla yaşadığını belirten Hakseven, daha da çarpıcı olanın ise bu artışın sürat kesmemesi olduğunu söz etti. Dr. Hakseven, artık mesele birkaç kilo fazlalığı değil, hayat müddetini kısaltan, hayat kalitesini düşüren kronik bir hastalıkla karşı karşıya kalmak olduğunu belirterek, “Toplumda sıkça yapılan bir kusur var. Obeziteyi çok yemek ya da irade eksikliği ile açıklamak. Halbuki gerçek bundan çok daha karmaşık. İnsan bedeni, genetik yapısı, hormonal istikrarı ve çevresel tesirlerle birlikte çalışır. Bugün yaşadığımız kentler, çalışma kuralları, hatta besin sanayisinin sunduğu seçenekler bile kilo alımını kolaylaştıran bir ortam oluşturuyor. Ucuz, erişilebilir ve yüksek kalorili besinler, buna karşılık azalan hareket imkanı. Tüm bunlar bir ortaya geldiğinde obezite adeta kaçınılmaz bir son haline geliyor” dedi.

Obezitenin tek başına bir hastalık olmanın ötesinde birçok önemli hastalığın kapısını aralayan bir anahtar üzere davrandığına dikkat çeken Dr. Hakseven, “Kalp hastalıkları, hipertansiyon, tip 2 diyabet. Liste uzayıp gidiyor. Üstelik kimi kanser tipleriyle olan münasebeti de artık net bir halde ortaya konmuş durumda.

Yani sorun yalnızca dış görünüş değil, direkt hayat müddeti ve sıhhatin kendisi. Bir diğer kritik nokta ise çocuklar. Evvelce ileri yaş hastalığı üzere görülen obezite, artık çocukluk çağında da karşımıza çıkıyor. Tabletler, telefonlar, hareketsiz oyunlar ve değişen beslenme alışkanlıkları, çocukları daha erken yaşta risk altına sokuyor. Obez bir çocuk, büyük olasılıkla obez bir yetişkin oluyor. Bu da sorunun yalnızca bugünü değil, geleceği de tehdit ettiğini gösteriyor” diye konuştu.

Obezitenin bir de görünmeyen yüzünün ruhsal ve toplumsal tesirler olduğunu kaydeden Dr. Hakseven, “Toplumda hâlâ önemli bir damgalama kelam konusu. Obez bireyler birden fazla vakit önyargılarla karşılaşıyor. Bu da depresyon ve toplumsal izolasyonu beraberinde getirebiliyor. Yani obezite sadece fizikî değil, tıpkı vakitte ruhsal bir yük de taşıyor. Ekonomik boyutu da göz arkası edilemez. Artan sıhhat harcamaları, iş gücü kaybı ve verimlilik düşüşü, obezitenin toplumlara getirdiği yükü katlayarak büyütüyor. Bu durum, yalnızca bireyin değil, tüm sistemin etkilendiği bir tabloyu ortaya koyuyor.

Peki tahlil ne? Kısa ve net bir karşılık vermek gerekirse tek bir tahlil yok. Zira sorun tek boyutlu değil. Elbette ferdi farkındalık kıymetli. İstikrarlı beslenme, sistemli hareket, kâfi uyku; bunlar işin temel taşları. Lakin bireyi suçlamak sorunu çözmüyor. Zira kişi ne kadar çabalarsa çabalasın, yaşadığı etraf sağlıksızsa uğraş zorlaşıyor” halinde konuştu.

Obeziteyle çabanın bireyin ötesinde bir yaklaşım gerektirdiğini söyleyen Dr. Hakseven, konuşmasını şöyle tamamladı: “Okullarda sağlıklı beslenme eğitimi, kentlerde yürüyüş ve spor alanlarının artırılması, besin siyasetlerinin tekrar düzenlenmesi. Özcesi, sağlıklı seçimlerin kolay olduğu bir ömür ortamı oluşturmak gerekiyor. Tahminen de en değerli değişim bakış açımızda olmalı. Obeziteyi bir tercih değil, bir sonuç olarak görmek. Çağdaş hayatın, ekonomik sistemlerin ve toplumsal alışkanlıkların bir sonucu.

Bu gerçeği kabul etmeden atılacak adımlar eksik kalacaktır. Sonuç olarak obezite sessiz ilerleyen lakin tesiri yüksek bir salgın. Gürültü yapmıyor, ani krizler oluşturmuyor ancak yavaş yavaş toplumun sıhhatini aşındırıyor. Bu yüzden fark etmek, konuşmak ve harekete geçmek zorundayız. Bugün alınacak tedbirler, yarının sıhhat yükünü belirleyecektir. Obeziteyle uğraş sırf kilo vermek değil, sağlıklı bir toplum inşa etmek manasına gelir. Zira sıkıntı yalnızca kilo değil. Sorun, nasıl bir toplumda yaşamak istediğimiz.”