Sıradan bir fön kabusa dönüştü! Kuaför koltuğu nasıl felç etti?: ’50’den fazla olay var’
Betül Yasemin Kökbek / Milliyet.com.tr – 2014 yılında ABD’nin Kaliforniya eyaletinde yaşayan Elizabeth Smith her vakit gittiği kuaföre fön çektirmek için uğramıştı. Lakin bu kolay rutininden iki hafta sonra kendinde kimi tuhaflıklar olduğunu fark etti. Baş dönmesi ve istikrar problemleriyle gayret eden bayana Güzellik Salonu Felci Sendromu tanısı konuldu. Her gece bir sonraki güne uyanıp uyanamayacağını düşünerek uyuyan genç bayan, kabus dolu bir sürecin içine düştü. Kuaföre dava açan genç bayanın raporunda boyun atardamarında yırtık, sol elinde güç kaybı, istikrar sorunu, motor marifetlerinin kaybı ve sol gözünde bozulma yazıyordu. 48 yaşındaki Smith, televizyona verdiği röportajda bilhassa beyninde daha fazla hasara yol açabilecek bir pıhtı bulunduğu için farkındalık yaratmak istediğini ve insanları bilinçlendirmek için var gücüyle savaştı.
BOYNUN GERİYE GERÇEK ÇOK EĞİLMESİYLE OLUŞUYOR
Uzun yıllardır konuşulan lakin son vakitlerde tüm dünyanın gündemine oturan ‘Güzellik Salonu Felci Sendromu’ ismi verilen bu sendrom, bilhassa saç yıkama sırasında boynun geriye hakikat çok eğilmesiyle ortaya çıkıyor. Bu konum, uzunluğundaki vertebral arter ismi verilen damarlarda hasara yol açara, kan pıhtısı yahut felç riskini tetikleyebiliyor. Uzmanlar, bu tıp olayların ender görülmesine karşın yıllar içinde 50’den fazla misal olayın tıp literatürüne geçtiğini belirtiyor. Baş dönmesi, mide bulantısı, dengesizlik, görme bulanıklığı ve baş ağrısı üzere semptomlar kısa müddette geçse de, kimi hastalarda felç yahut kalıcı beyin hasarı gelişebiliyor.
Nöroloji uzmanları, olayların birçoklarında altta yatan damar zayıflıkları, kemik çıkıntıları yahut hipertansiyon üzere risk faktörlerinin tesirli olduğuna dikkat çekiyor.
UZMANI NE DİYOR? 45 YAŞ ÜZERİNDEKİLER DİKKAT
Nörorehabilitasyon ve Ağrı Uzmanı Prof. Dr. Engin Çakar, “Başın uzun müddet geriye yanlışsız çok bükülmesi, uzunluğundaki bilhassa geride, daha az olarak da önde bulunan beyefendisine kan götüren atardamarlar üzerinde bası ve tansiyona neden olabilir“ açıklamasını yaparak bu durumun damarın iç katmanında küçük yırtıklara yol açabildiğini ya da kan akımını bozabildiğinin altını çizdi. Prof. Dr. Çakar, “Burada yırtılan yerde pıhtı oluşarak bu pıhtı beyne gidebilir. Sonuçta beyin sirkülasyonunda pıhtı oluşmasıyla beyinde kısmı felçlere sebep olabilen damar tıkanıkları da görülmesi olağandır. Bunlar süreksiz ya da tedavisi güç olan kalıcı felce sebep olan inmeyle sonuçlanabilir. Bu süreç birdenbire gelişebileceği üzere bazen de damarın yırtılması sonrası pıhtının oluşup beyefendisine gitmesi birkaç hafta içinde de gelişebilir. Erken devirde damar açıcı tedaviler, ağır bakım takviyesi ve akabinde nörorehabilitasyon ile ağır bir fizik tedavi uygulanması gerekir“ dedi.
Açıklamalarına ek olarak başın uzun periyodik geriye gerçek çok bükük durmasının yalnızca BPSS değil, boyun omurları ve hudut kökleri üzerinde baskı yaparak boyun fıtığı, hudut sıkışmaları ve kas-iskelet sistemi sorunlarına da yol açabildiğine dikkat çeken Prof. Dr. Çakar, özellikle ileri yaş kümesinde bu risklerin daha bariz olduğunun bilgisini verdi. Bilimsel çalışmalardaki 50 üzerinde bildirilmiş hadiseler incelendiğinde birçoklarının 45’li yaşların üzerinde olduğunun görüldüğünü söyleyen Prof. Dr. Çakar, “Kuaför ve diş doktoru koltuklarında başı geriye hakikat çok baskı ile bükecek konumlardan sakınmalı ve mühlet denetimi sağlanmalı. Öncesinde şahsa boyun sorunu olup olmadığı sorulmalı ve halihazırda boyun sorunları olan şahıslar için süreç sırasında daha konforlu ve farklı baş-boyun durumları tercih edilmeli” açıklamasında bulundu.
GENÇLERDE DE GÖRÜLÜYOR ANCAK…
Belirtilerin damar hasarının boyutuna nazaran değişebileceğinin altını çizen Prof. Dr. Engin Çakar BPSS durumunda bedenin bir tarafında bilhassa yüz, kol yahut bacakta ani felç ya da güçsüzlük, baş dönmesi yahut vertigo, istikrar kaybı ve yürüme zahmeti, tek yahut her iki beğenilen bulanık ya da çift görme, baş ağrısı, bulantı, kusma, çiğneme yahut yutkunmada zorluk ve peltek konuşma üzere şikayetlerin ortaya çıkabildiğini söyledi.
“Bir şahısta bilhassa baş dönmesi, görme kaybı, konuşma bozukluğu, kol yahut bacakta güçsüzlük üzere ani belirtiler varsa çabucak acil servise başvurması gerekir. Erken teşhis ve tedavi ile kalıcı hasar riskini değerli ölçüde azalmaktadır. Kişinin teşhis ve tedavide geç kalması kalıcı felç riskini artırır.” – Nörorehabilitasyon ve Ağrı Uzmanı Prof. Dr. Engin Çakar
BPSS’nin genç erişkinlerde de görülebileceğini lakin riskin bilhassa damar yapısında zayıflık, hipertansiyon yahut damar sertliği olan bireylerde daha fazla olduğunu ileten Prof. Dr. Engin Çakar, yaş arttıkça damarların esnekliği azaldığı için riskin de yükselebileceğini belirtti. Uzman isim, BPSS’nin toplumda az görüldüğünün fakat gerçek sıklığının tam olarak bilinmediğini söyledi. Bu durum çoğunlukla kuaförlerde ortaya çıksa da meskende saç yıkarken, uzun müddet masaj koltuklarında otururken yahut diş tedavileri sırasında uzun süren süreçlerde de emsal düzeneklerin tetiklendiği görülebilir. Ancak diş hekimliğinde teknolojinin ve tedavi ünitelerinin de gelişmesiyle bu tıp hadiselerin yaşanma mümkünlüğü riskinin günümüzde hayli düşük düzeylerde olduğu öngörülüyor.
KUAFÖR ÇALIŞANLARINA DA İŞ DÜŞÜYOR
Prof. Dr. Engin Çakar, kuaförlerde farkındalığın yüksek olması gerektiğinin altını çizerek şu hatırlatmalarda bulundu:
“Salon çalışanlarının, müşterinin baş konumunu çok geriye yatırmadan yıkama yapmayı öğrenmeleri, kolay fakat tesirli bir tedbir olur. Kuaförlük eğitimlerinde bu hususa kısa bir modül eklenmesi bile yararlı olabilir. Kuaför salonlarında çalışanların her müşteriye bilhassa boyun sorunu olup olmadığını sorup ona nazaran baş boyun konumu için özel önlemler almaları oluşabilecek öbür sorunlarında önüne geçmiş olur.”
Prof. Dr. Çakar ayrıca müşterilerin başını uzun mühlet geriye yaslamama, rahatsızlık hissedilmesi halinde durum değiştirme, kuaföre başını fazla bükmeden yıkaması konusunda ricada bulunma, baş ağrısı, baş dönmesi, görme bozukluğu üzere belirtilerde vakit kaybetmeden doktora başvurma konusunda şuurlu olmaları gerektiğini hatırlatarak açıklamalarını noktaladı.
