Kolunuzdaki ağrıyı hafife almayın! Nedeni “donuk omuz” olabilir: Düzgünleşme bir yılı buluyor
ERKEN TEŞHİS ÇOK ÖNEMLİ
Tıbbi olarak “adeziv kapsülit” olarak bilinen donuk omuz; hareket kısıtlılığına yol açabilen, ağrılı ve ilerleyici bir sendrom olarak dikkat çekiyor. O denli ki omuz ekleminde oluşan ağrı ve sertlik nedeniyle otomobil kullanma, giyinme yahut üste uzanma üzere günlük kolay işler bile zorlaşabiliyor, hatta imkansız hale gelebiliyor. Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, bu nedenle donuk omuz sendromunda erken teşhis ve tedavinin son derece kıymetli olduğunu vurgulayarak, “Genellikle yavaş ilerleyen donuk omuz sendromu hayatı tehdit etmese de tedavisinde geç kalındığında güzelleşme süreci hayli uzarken, omuz hareketlerinde kalıcı kısıtlılık gelişebilmekte ve ağrı kronik hale gelebilmektedir” diyor. Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, erken periyotta tedavinin ise güzelleşme müddetini besbelli halde kısalttığını ve kalıcı sakatlık riskini de önlediğini belirterek, “Bu nedenle, 2–3 haftadan uzun süren omuz ağrısı ve hareket kısıtlılığı sıkıntısında vakit kaybetmeden bir tabibe başvurulması büyük kıymet taşımaktadır” diye konuşuyor.
Bu sorun 30’lu yaşlarda giderek artıyor!
Dünya genelinde nüfusun yaklaşık yüzde 2-5’ini etkileyen donuk omuz sendromu, ülkemizde de misal oranlarda görülüyor. Son yıllarda, kısmen hareketsiz ömür stilinin yaygınlaşması, diyabet ve tiroit bozukluklarının artması, yaralanmalar yahut ameliyatlar sonrasında uzun vadeli hareketsizlik nedeniyle donuk omuz sendromunda bariz bir artış gözleniyor. Ayrıyeten, geçmişte 40 yaşın altındaki bireylerde az görülürken, günümüzde tıpkı risk faktörleri sebebiyle 30’lu yaşlarda da giderek daha sık ortaya çıkıyor. Bunun yanı sıra 40 yaş üstündeki bayanların bu sendroma yakalanma risklerinin erkeklere nazaran 2-4 kat daha fazla olduğu bildiriliyor. Bilhassa menopoz periyodunda meydana gelen hormonal değişimlerin ve bayanlarda otoimmün hastalıkların daha yüksek oranda görülmesinin bu tabloda tesiri olduğu düşünülüyor.
Omzun hareketsiz kalması riski artırıyor
Donuk omuz sendromunun en sık idiopatik, yani sebebi muhakkak olmayan tipi görülüyor. Yakın vakitte geçirilen omuz yaralanmaları yahut ameliyatlar nedeniyle omzun uzun müddetli hareketsiz kalması riski artırıyor. Diyabet hastalığında, yüksek kan şekeri sebebiyle deveran bozukluğu, kolajende değişim, inflamasyona yatkınlık ve hareket kısıtlılığı birleşerek, donuk omuz gelişimini kolaylaştırıyor. Bu nedenle, diyabet hastalarında risk, olağan bireylere kıyasla 2 ila 4 kat yükseliyor. Tiroit bozuklukları (hipotiroidi ve hipertiroidi), parkinson hastalığı ve kardiyovasküler hastalıklar da donuk omuz gelişiminde tesirli faktörler ortasında yer alıyor.
Geceleri hissedilen omuz ağrısıyla başlıyor!
Omuz eklem kapsülünün iltihaplanması ve kalınlaşması vakitle skar dokusu oluşumuna ve bunun sonucunda hareketlerin kısıtlılığına yol açıyor. Donuk omuz birden fazla vakit haftalar yahut aylar içinde kademeli olarak ilerliyor. Hastalığın başlangıcında, bilhassa geceleri hissedilen omuz ağrısı ön planda oluyor. Bu ağrılar çoklukla uykuyu bozarak, kronik yorgunluğa ve duygusal dalgalanmalara sebep olabiliyor. Hastalık ilerledikçe eklem kapsülündeki sertlik artıyor ve hareket açıklığı besbelli halde azaldığı için kolu kaldırmak zorlaşıyor; giyinme, soyunma, yemek yeme ve saç tarama üzere rutin işleri yapmakta bile büyük zahmet çekiliyor.
Tam düzgünleşme bir yılı bulabiliyor!
Donuk omuz tedavisinin temel gayesi; ağrıyı dindirmek ve hastanın günlük aktivitelerini rahat bir halde yapabilmesi için eklem kısıtlılığını önleyerek, omzun hareket kabiliyetini geri kazandırmak.İyileşme mühleti ise hastanın genel durumu ve tedaviye ne vakit başlandığına bağlı olarak değişkenlik gösteriyor. Hastaların birçok 3 ila 6 ay içinde günlük hayatlarına geri dönebilirken, tam düzgünleşme müddeti birtakım durumlarda bir yıla kadar uzayabiliyor. Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, erken teşhis ve yanlışsız tedaviyle hastaların çoklukla omuz işlevlerini büsbütün yahut büyük ölçüde geri kazanabildiklerini söz ediyor.
İlk basamak: Fizik tedavi ve ilaçlar
Donuk omuz sendromununtedavisine ekseriyetle ilaçlar eşliğinde uygulanan fizik tedavi metoduyla başlanıyor. Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, “Germe ve güçlendirme idmanlarıyla omzun hareket kapasitesi artırılırken, antiinflamatuar ilaçlar ve eklem içine uygulanan kortikosteroid enjeksiyonları da ağrının denetim altına alınmasına yardımcı olmaktadır. Daha ileri durumlarda, eklem kapsülünün sıvıyla genişletilmesini sağlayan hidrodilatasyon prosedürü uygulanabilmektedir” diyor. Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, şiddetli yahut başka tedavilere cevap vermeyen tablolarda ise cerrahi prosedürün gündeme geldiğini belirtiyor.
Bu prosedür cerrahi muhtaçlığını azaltıyor!
Son yıllarda, donuk omuz sendromunun tedavisinde öne çıkan ve umut vadeden metotlardan biri olan hidrodilatasyon, minimal invaziv bir süreç olarak dikkat çekiyor. Hidrodilatasyon formülünde steril sıvı omuz eklemi içine enjekte ediliyor. Böylelikle omuz eklem kapsülünün denetimli biçimde gerilmesi ve kapsülde oluşan yapışıklıkların azaltılması hedefleniyor. Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Gökşen Gökşenoğlu, çoğunlukla görüntüleme rehberliğinde yapılan bu sürecin bilhassa fizyoterapi ile birlikte uygulandığında, ağrının süratle azalmasını ve omuzlarda hareket artışını sağladığını belirterek, “Yöntemin en önemli yararı ise güzelleşmeyi hızlandırırken, cerrahi müdahale gereksinimini kıymetli ölçüde azaltmasıdır” diyor.
