Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı Dr. Umut Balatacı, otizm spektrum bozukluğunun erken çocukluk devrinde ortaya çıkan nörogelişimsel bir farklılık olduğunu belirterek, “Otizmli çocuklarda göz teması kurmama, ismine reaksiyon vermeme, yaşıtlarıyla bağlantı kurmakta zorlanma ve konuşma gelişiminde gecikme üzere belirtiler görülebilir. Bu durumlar birden fazla vakit ailelerin birinci fark ettiği işaretler ortasında yer alır” dedi.
Çocukların toplumsal bağlantı hünerlerinin erken yaşlarda gelişmeye başladığını söz eden Balatacı, “Yaşamın birinci yıllarında çocukların göz teması kurması, jest ve mimiklerle irtibat kurması ve yaşıtlarıyla oyun oynama isteği göstermesi beklenir. Bu alanlarda bariz farklılıklar görülüyorsa uzman değerlendirmesi önemlidir” diye konuştu.
‘ERKEN TEŞHİS VE DAYANAK ÇOCUKLARIN GELİŞİMİNİ GÜÇLENDİREBİLİR’
Çocuk Nöroloji Uzmanı Dr. Ece Gültekin ise otizmin beynin gelişim sürecini etkileyen nörogelişimsel bir durum olduğunu belirterek erken müdahalenin değerine dikkat çekti.
Gültekin, “Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda erken periyotta başlanan özel eğitim programları, davranışsal dayanaklar ve multidisipliner yaklaşımlar sayesinde irtibat hünerleri ve toplumsal ahenk kıymetli ölçüde geliştirilebilir. Bu nedenle erken teşhis ve gerçek yönlendirme çocukların gelişim sürecinde kritik rol oynar” tabirlerini kullandı.
AİLELERE GELİŞİM TAKİBİ UYARISI
Ailelerin çocuklarının gelişim basamaklarını sistemli olarak takip etmesi gerektiğini belirten Dr. Ece Gültekin, özellikle isme reaksiyon vermeme, göz teması kurmaktan kaçınma, jest ve mimik kullanımının sonlu olması, yaşıtlarıyla oyun kurmada zorlanma ve tekrarlayıcı davranışların kıymetlendirilmesi gerektiğini söz etti.
Dr. Gültekin, “Çocuklarda gelişimsel farklılıklar her vakit tıpkı halde ortaya çıkmayabilir. Bu nedenle ailelerin çocuklarının davranışlarını yakından gözlemlemesi ve kuşkulu bir durumda çocuk nörolojisi ya da çocuk ve ergen psikiyatrisi uzmanlarına başvurması önemlidir” dedi.
OTİZM FARKINDALIĞINDA TOPLUMSAL ŞUUR ÖNEMLİ
Uzmanlar, 2 Nisan Dünya Otizm Farkındalık Günü’nün otizm konusunda toplumsal şuur oluşturmak ve erken teşhisin değerine dikkat çekmek açısından kıymetli bir fırsat olduğunu belirtti. Otizmin bir hastalık değil nörogelişimsel bir farklılık olduğuna dikkat çekerek, erken teşhis, uygun eğitim programları ve aile dayanağı ile otizmli çocukların hayat kalitesinin artırılabileceğini vurgulandı.
