1- Kaliteli uyku: Sağlıklı hayatın temeli
İyi bir uyku tertibi, sağlıklı yaşlanmanın en temel ögelerinden biridir. Günde 6-9 saat ortasında uyumak, bedenin kendini yenilemesi ve dinlenmesi için ülkü müddet olarak kabul edilir. Uyku mühletinin 6 saatin altına düşmesi yahut 9 saatin üzerine çıkması, beden istikrarı üzerinde olumsuz tesirler yaratabilir. Uyku, sırf fizikî değil, zihinsel sıhhatimizi da etkileyerek, günlük ömürde daha enerjik ve zinde olmamızı sağlar.
2- Fizikî aktivite: Hareket etmenin gücü
Fiziksel aktivite, yaşlanma sürecinde sağlıklı bir vücudun en değerli anahtarlarından biridir. Günlük yürüyüşler ve nizamlı idmanlar, hem dolanım sistemini takviyeler hem de kas ve kemik sıhhatini korur. İdman sırasında nabzın belli bir düzeye çıkması, fizikî aktivitelerin tesirini artırır. Merdiven kullanmak yahut kısa periyodik yürüyüşler üzere kolay hareketlerle bile bedeni etkin tutmak mümkündür. Fizikî hareketliliği günlük ömrün bir modülü haline getirmek, yaşlanma sürecini olumlu tesirler.
3- Sağlıklı beslenme: İstikrarlı ve yanlışsız tüketim
Sağlıklı yaşlanmanın bir öbür kıymetli ögesi, yanlışsız beslenme alışkanlıklarıdır. Bilhassa tuz, şeker ve un üzere “üç beyaz”dan uzak durmak, beden sıhhatini takviyeler. Türk mutfağında yaygın olan çok tuz tüketimi, sadece tansiyonu yükseltmekle kalmaz, tıpkı vakitte damar ve cilt sıhhatini da olumsuz tesirler, yaşlanmayı hızlandırır. Bunun yerine, zerzevat ve meyve yüklü bir diyet benimsenmelidir. Beslenmede her şeyin dozunda tüketilmesi gerektiği unutulmamalıdır; çoka kaçmak, sıhhate ziyan verir.
4- Sigaradan uzak durmanın önemi
Sigara, bedende çabucak her organı olumsuz tesirler ve bilhassa damar sıhhatini bozarak erken yaşlanmaya yol açar. Cilt yapısında değişikliklere, kan sirkülasyonunda bozulmalara ve dokuların ziyan görmesine neden olur. Yalnızca sigara içmek değil, sigara içilen ortamlarda bulunmak da misal biçimde ziyanlıdır. Sağlıklı yaşlanma için sigaradan büsbütün uzak durulmalıdır.
5- Olumlu bakış açısı: Ruhsal sıhhat için gereklilik
Mutlu ve olumlu bir bakış açısına sahip olmak, sağlıklı yaşlanma sürecinin ruhsal boyutunu dayanaklar. Keyifli olmak öğrenilebilir bir maharettir ve bu süreç, hayatın denetimini ele almakla, yan koltukta değil de direksiyon başında olmakla başlar. Hayatınızdaki negatif güç yayan insanlardan uzak durmak, ruhsal sıhhatinizi korumanıza yardımcı olur. Hayata karşı olumlu bir duruş sergilemek, hayattan daha fazla keyif almanıza ve gerilimle daha kolay başa çıkmanıza imkan tanır. Memnun olmak öğrenilebilir bir marifettir.
6- Vitamin ve destekler: Şuurlu ve istikrarlı kullanım
Vitaminler ve destekler, sağlıklı yaşlanmayı destekleyen ögelerdir; lakin bu eserlerin bilinçsizce kullanımı, bedene ziyan verebilir. D vitamini, bağışıklık sistemi ve kemik sıhhati için kritik bir kıymete sahiptir ve D vitaminin kandaki düzeyinin 30-80 ng/ml aralığında tutulması gerekir. 30 ng/ml altında olmasını istemeyiz. Bazen de bilinçsiz ve özensiz kullanım yüzünden kan bedeli 100 ng/ml’nin üzerine çıkan bireyler oluyor, bu da zehirlenmelere yol açabilir. Benzeri formda, bilhassa 65 yaş üstü bireylerde sıkça görülen B12 eksikliği de doktor kontrolünde takviye ile giderilmelidir. Vitaminlerin doğal kaynaklardan alınması tercih edilmelidir; örneğin, C vitamini için portakal, kivi ve greyfurt üzere meyveler tüketilebilir.
Gelişigüzel vitamin-mineral desteği ve şeker kabızlık nedeni
Osteoporoz riski olan bayanlar kalsiyum ve D vitaminini doktor kontrolünde kullanmalı. Gelişigüzel kalsiyum alımı kabızlığa yol açar. Kabızlığın en değerli nedenlerinden biri de hareketsizlik. Kabızlığı önlemek için su içmek de değerli, çay-kahve suyun yerini tutmaz. Ayrıyeten şeker kullanımı kabızlık problemini artırır.
Genç kalmanın besinleri
Sebze ve meyveler, doğal yaşlanma zıddı özellikleriyle öne çıkar. Limon, portakal, nar ve kivi üzere C vitamini açısından varlıklı besinler, cilt sıhhatini takviyeler. Balık, yoğurt ve yumurta üzere protein kaynakları, kas ve kemik yapısının korunmasına yardımcı olur. Ayrıyeten ceviz, badem ve fındık üzere kuruyemişler, bedene gereksinim duyduğu magnezyum ve potasyumu sağlar. Gün boyunca kâfi ölçüde su tüketmek, vücudun yenilenme sürecine dayanak olur
