Küçük bir alışkanlık mı, yoksa kapalı gerilim mi? Dudak ısırmanın gerisindeki gerçek
Psikologlar, dudak yeme hareketini ekseriyetle gerilim ve dert anlarında ortaya çıkan “beden odaklı tekrarlayıcı bir davranış” olarak açıklıyor. Bilimsel kaynaklarda bu tıp alışkanlıklara genel olarak BFRB ismi veriliyor.
Tırnak yeme, saç yolma ve dudak ısırma üzere alışkanlıklar bu kümede yer alıyor. Beşerler çoklukla bu tıp davranışları, o an yaşadıkları gerilimi ve gerginliği süreksiz olarak azaltmak için bir kaçış yolu olarak kullanıyorlar.
Uzmanlar, bu hareketlerin aslında beynin gerilimle uğraş etme metotlarından biri olduğunu tabir ediyor. Kişi, farkında bile olmadan dudaklarını ısırarak yahut kopararak içindeki gerginliği hafifletmeye çalışıyor.
Araştırmalar, dudak ısırma alışkanlığının yalnızca gerilimle hudutlu kalmadığını, birebir vakitte dikkat ve odaklanma süreçleriyle de ilgili olduğunu gösteriyor. Bu davranış, bilhassa ağır düşünme anlarında, ders çalışırken yahut bilgisayar başında uzun müddet vakit geçirirken daha sık ortaya çıkabiliyor.
Yapılan araştırmalar, bu cins küçük ve tekrarlayan hareketlerin beynin dikkatini toplamasına yardımcı olduğunu gösteriyor. Bu durum, kişinin zihinsel olarak rahatlamasını ve işine daha yeterli odaklanmasını sağlıyor.
Bu davranış, psikiyatride kişinin kendi cildine daima ziyan vermesiyle bilinen cilt yolma bozukluğuyla da ilişkilendirilebiliyor. Bu rahatsızlığa sahip şahıslar, misal halde daima ve tekrarlayan bir biçimde dudak derilerini koparma eğilimi gösterebiliyorlar.
Ancak uzmanlar, her dudak yeme alışkanlığının ruhsal bir rahatsızlık olarak görülmemesi gerektiğini ehemmiyetle belirtiyor. Bu durum çoğunlukla, yalnızca ağır gerilim yaşanan periyotlarda artış gösteren süreksiz bir reaksiyon olarak kalıyor.
Psikologlara nazaran bu alışkanlıktan kurtulmanın birinci yolu, kişinin bu davranışı yaptığının farkına varmasıdır. Ayrıyeten gerilim idaresi, farkındalık idmanları yapmak ve bunun yerine zararsız alternatif alışkanlıklar edinmek de davranışı denetim altına almayı kolaylaştırır.
Eğer dudak yeme alışkanlığı çok sık tekrarlanıyorsa, ciltte geçmeyen yaralara yol açıyorsa yahut kişinin günlük hayatını olumsuz etkilemeye başladıysa bir uzmandan takviye alınması tavsiye ediliyor.
Uzmanlar, bedenin verdiği bu cins küçük reaksiyonların aslında zihinsel gerilimin bir yansıması olabileceğini belirtiyor. Bu yüzden, genel ruhsal sıhhate ve ruhsal istikrarımıza dikkat etmek büyük değer taşıyor.
